Τὸ μουσεῖο «Μπούνκ Ἂρτ» τῶν Τιράνων καὶ ἡ δικαίωση τοῦ ἀγώνα τοῦ Μητροπολίτη Σεβαστιανοῦ γιὰ τὴ Βόρειο Ἤπειρο


Τὸ μουσεῖο  «Μπούνκ Ἂρτ» τῶν Τιράνων καὶ ἡ δικαίωση τοῦ ἀγώνα τοῦ Μητροπολίτη Σεβαστιανοῦ γιὰ τὴ Βόρειο Ἤπειρο

Ἕνας δημοφιλὴς προορισμὸς γιὰ τοὺς ἐπισκέπτες στὰ Τίρανα εἶναι τὸ μουσεῖο «Μποὺνκ Ἄρτ». Πρόκειται γιὰ τὸ ὑπόγειο πυρηνικὸ καταφύγιο  ποὺ ξεκίνησε νὰ χτίζει ὁ δικτάτορας Ἐνβὲρ Χότζα γιὰ τὸν ἑαυτό του καὶ τὸ στενὸ κύκλο του, τὴ δεκαετία τοῦ ΄70. Οἱ χῶροι του, ἔκτασης 3.000 τετραγωνικῶν μέτρων, χρησιμοποιοῦνται ἀπὸ τὸ 2014 ὡς μουσεῖο ἱστορίας τῆς Ἀλβανίας.

Στὸν κάθε ἐπισκέπτη προκαλεῖ ἔκπληξη καὶ ἀποτροπιασμὸ ἡ σκληρότητα καὶ ὁ παραλογισμὸς τοῦ καθεστῶτος τοῦ Χότζα καὶ τοῦ Ἀλία. Σὲ αὐτὸν ὅμως ποὺ γνώρισε τὸν ἀγώνα καὶ τὸ ἔργο τοῦ Μητροπολίτη Σεβαστιανοῦ γιὰ τὰ δίκαια τοῦ Βορειοηπειρωτικοῦ Ἑλληνισμοῦ κυριαρχοῦν ὁ θαυμασμὸς καὶ ἡ συγκίνηση: Θαυμασμὸς γιὰ τὶς ἀδιάψευστες ἀλήθειες ποὺ διακήρυττε σὲ δύσκολες ἐποχὲς καὶ συγκίνηση γιὰ τὰ μαρτύρια τῶν δολοφονημένων, ἐξόριστων, φυλακισμένων, διωχθέντων καὶ φυγάδων Βορειοηπειρωτῶν ποὺ τόσο ἀγάπησε ὁ ταπεινὸς δεσπότης.

Ἀντικρύζοντας κάποιος τὸ τοπίο σὲ μία γειτονιὰ τῶν Τιράνων στοὺς πρόποδες τοῦ Ντάιτι, δὲν μπορεῖ νὰ φανταστεῖ ὅτι κρύβει αὐτὸ τὸ ὀχυρὸ καταφύγιο. Ἄλλωστε ἡ ὕπαρξή του ἦταν μυστική. Περπατώντας μέσα ἀπὸ σήραγγες φτάνει στὸ χῶρο καὶ προσπερνώντας τὶς σχεδιασμένες γιὰ πυρηνικὸ πόλεμο ἐγκαταστάσεις, ξεναγεῖται στὸ σημερινὸ μουσεῖο. Κάθε αἴθουσα καὶ μία παράγραφος ἀπὸ τὶς ὁμιλίες καὶ τὰ βιβλία τοῦ Μητροπολίτη Σεβαστιανοῦ: Ἡ σύμπραξη τῆς Ἀλβανίας μὲ τοὺς Ἰταλοὺς φασίστες, ἡ ἐπίθεση στὴν Ἑλλάδα τὸ 1940 καὶ ἡ ἐπικράτηση τοῦ Ἐνβέρ Χότζα ἐξιστοροῦνται μὲ φωτογραφίες καὶ ὀπτικοακουστικὰ ἀποσπάσματα. Ἡ ἐγκαθίδρυση τοῦ κράτους παρακολούθησης καὶ καταδόσεων μὲ τὴν κυριαρχία τῆς μισητῆς «Σιγκουρίμι» ἀποτυπώνεται σὲ κάθε γωνιὰ καὶ μάλιστα στὰ γραφεῖα ποὺ προοριζόταν γιὰ τοὺς δικτάτορες. Ἰδιαίτερα ζωντανὴ ἡ περιγραφὴ τῶν διώξεων, τοῦ τρόμου καὶ τῆς προπαγάνδας ὅλης τῆς περιόδου ἀπὸ τὸ 1945 ὡς τὸ 1990. Οἱ μορφὲς τοῦ Χότζα καὶ τὰ κομμουνιστικὰ σύμβολα στὶς σχολικὲς αἴθουσες,  στοὺς χώρους ἐργασίας καὶ στὶς πλατεῖες τῶν χωριῶν. Στιγμιότυπα τοῦ διωγμοῦ καὶ τῆς μετατροπῆς τῶν ἐκκλησιῶν σὲ σταύλους καὶ γυμναστήρια μὲ σπάνιες φωτογραφίες ποὺ μόνο σὲ δημοσιεύσεις τῆς ΣΦΕΒΑ μπορεῖ νὰ δεῖ κανείς.

Κυρίαρχο σὲ πολλὲς αἴθουσες τὸ σχέδιο γιὰ χτίσιμο 221.143 «μποῦνκερ»  δηλαδὴ ὀχυρῶν πολυβολείων ἀπὸ ὁπλισμένο σκυρόδεμα, οἱ γνωστὲς διάσπαρτες «χελῶνες». Τελικὰ κατασκευάστηκαν «μόνο» 173.371!  (ἕνα γιὰ κάθε ἕντεκα κατοίκους) μέσα σὲ 8 χρόνια (1975-1983) σκορπώντας τὸ θάνατο σὲ πολλοὺς ἐργάτες καὶ τὸ μίσος γιὰ τὰ γειτονικὰ κράτη. Εἶναι ἀκριβῶς ἡ περίοδος ποὺ ὁ Μητροπολίτης Σεβαστιανὸς ἐντείνει τὸν ἀγώνα γιὰ τὰ Ἀνθρώπινα Δικαιώματα τῶν Βορειοηπειρωτῶν καὶ ἱδρύει τὴ Συντονιστικὴ Φοιτητικὴ Ἕνωση Βορειοηπειρωτικοῦ Ἀγώνα.

Συγκλονιστικὴ ἡ σκοτεινὴ αἴθουσα εἰκονικῆς πραγματικότητας μὲ τὰ ἠλεκτροφόρα συρματοπλέγματα ποὺ ἁπλωνόταν κατὰ μῆκος τῶν συνόρων. Τὸ ξαφνικὸ ἄναμμα τῶν προβολέων, οἱ ἦχοι ἀπὸ τὶς σειρῆνες, τὰ γαβγίσματα τῶν σκύλων καὶ οἱ κροταλισμοὶ τῶν ὅπλων μεταφέρουν τὰ συναισθήματα ἀγωνίας καὶ τρόμου τῶν ἡρωικῶν φυγάδων ποὺ δραπέτευαν ἀπὸ τὸν ἀλβανικὸ «παράδεισο». Μοναδικὸ καταφύγιο γιὰ ὅσους γλιτώνουν καὶ περνοῦν στὴν ἐλεύθερη  Ἑλλάδα, ὁ Μητροπολίτης Σεβαστιανὸς καὶ οἱ συνεργάτες του.

Ἡ συγκίνηση κορυφώνεται στὴν ἔξοδο ὅπου βρίσκονται οἱ φωτογραφίες τῶν Ὀρθοδόξων ἱερωμένων ποὺ μαρτύρησαν γιὰ τὴν πίστη τους στὸ Χριστό. Μαζί τους καὶ ἄλλες δύο στῆλες μὲ φωτογραφίες  Μωαμεθανῶν καὶ Ρωμαιοκαθολικῶν ποὺ ἔπεσαν καὶ αὐτοὶ θύματα τοῦ καθεστῶτος. Ἔκπληκτοι οἱ ἐπισκέπτες ὅπως π.χ. μία ὁμάδα ἀπὸ τὴν Αἴγυπτο ζητοῦν περισσότερες ἐξηγήσεις γιὰ τὴν πρωτόγνωρη γιὰ αὐτοὺς εἰκόνα.

Ἡ δικαίωση τοῦ  μοναχικοῦ ἀγώνα τοῦ Μητροπολίτη Σεβαστιανοῦ δὲν εἶναι ἡ ἀναγνώριση ἀπὸ τοὺς ἴδιους τούς διῶκτες του, οὔτε ἀκόμα καὶ ἡ κυρίαρχη μορφή του σὲ ἕνα μελλοντικὸ ἀντίστοιχο μουσεῖο ἱστορίας τοῦ Βορειοηπειρωτικοῦ Ἑλληνισμοῦ. Ὁ ἀγώνας του δικαιώνεται στὰ πρόσωπα τῶν Βορειοηπειρωτῶν ποὺ δὲν ξεχνοῦν τὸν τόπο τους καὶ ἐπιμένουν μέχρι τὴν τελικὴ δικαίωση.

Δημήτρης Πέτκος

Τὸ μουσεῖο  «Μπούνκ Ἂρτ» τῶν Τιράνων καὶ ἡ δικαίωση τοῦ ἀγώνα τοῦ Μητροπολίτη Σεβαστιανοῦ γιὰ τὴ Βόρειο Ἤπειρο



Είσοδος μελών:
  
Ο ΑΚΡΙΤΑΣ ΤΗΣ ΑΔΡΙΑΤΙΚΗΣ
Η ΣΦΕΒΑ αποχαιρετά τον Κώστα Στέργιο
Ψήφισμα Ιερατικού Συνεδρίου Ι.Μ. Δρυϊνουπόλεως
Δεκαπενταύγουστος: Ἕνας θάνατος πού πανηγυρίζεται!
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΣΦΕΒΑ 2022